JAKUB JABŁOŃSKI
Polska poza Unią?
Donald Tusk zamierza sprowadzić nadchodzące wybory parlamentarne do odpowiedzi na pytanie: „jesteś za pozostaniem w Unii Europejskiej czy za polexitem?”. To trafny podział w czasie, gdy PiS próbuje odzyskać poparcie skrajnie antyeuropejskich zwolenników Grzegorza Brauna.
Pewien znany profesor, moim zdaniem najwybitniejszy u nas specjalista od prawa europejskiego, zwykł był prywatnie mawiać w końcówce rządów Prawa i Sprawiedliwości, że żadnego polexitu nie będzie; będzie „wypierpol”. Nikt nie negocjowałby z Polską warunków wyjścia z Unii, jak to działo się w stosunku do Brytyjczyków – po prostu by nas wyrzucili. I żadnym pocieszeniem nie byłby brak odpowiednich procedur w traktatach. Jak trzeba, prawnicy zawsze jakieś rozwiązanie znajdą.
Wisienką na torcie działań PiS wobec europejskiej Wspólnoty było orzeczenie Trybunału Julii Przyłębskiej dające temu gronu prawo do decydowania, które przepisy prawa UE w Polsce obowiązują, a które nie. W zasadzie w tym momencie już byliśmy poza Unią, bo ma ona sens tylko wtedy, kiedy tzw. acquis communautaire (łac. cały dorobek prawny) bezwzględnie obowiązuje na całym jej obszarze. Na szczęście, nikt tego orzeczenia poważnie nie potraktował – nie tylko Unia, ale i pisowski rząd, parlament oraz prezydent.
Po zmianie władzy w 2023 r. pytanie o dalszą obecność Polski w UE stało się bezprzedmiotowe, nawet przy Andrzeju Dudzie i Karolu Nawrockim blokującymi wszelkie starania o odtworzenie mechanizmów demokratycznych i praworządności. I przy bardzo – jak się teraz ładnie mówi – asertywnej polityce rządu Donalda Tuska wobec pozostałej części Unii; np. w kwestii reformy systemu ETS. W wielu miejscach pozostał on w butach Kaczyńskiego z Morawieckim. Stawianie egoistycznych interesów narodowych ponad dobro wspólne może się nie podobać, ostre formułowanie własnych postulatów jest jednak dopuszczalnym elementem gry dyplomatycznej. Dla wszystkich jest jasne, że Polska nigdzie się z UE nie wybiera... Cały artykuł Jakuba Jabłońskiego o wychodzeniu Polski z Unii Europejskiej w "prawicowych butach" na łamach tygodnika.